Obiekty


powrót »
Herb Jastrzębia Zdroju
Choć zapewne wszyscy mieszkańcy naszego miasta wiedzą, jak wygląda herb Jastrzębia Zdroju, to nie wszyscy jednak wiedzą, dlaczego właśnie tak został on zaprojektowany i kto nadał mu obecny wygląd.
Obecny, a takźe wcześniejszy wizerunek herbu ściśle wiąźe się z dawną historią miasta Jastrzębia. Otóź w drugiej połowie XV wieku na dzisiejsze tereny Jastrzębia został oddelegowany wysłannik królewski - rycerz Ruchenstein. Rycerz ten miał za zadanie zagwarantować bezpieczny przejazd karawan kupieckich, przemierzających ówczesny szlak handlowy biegnący przez te tereny. Po pewnym czasie, w którym dobrze wywiązywał się ze swych obowiązków, zszedł jednak z drogi kreślonej dotychczas przez kodeks rycerski. Wraz ze swoją druźyną zaczął napadać na tych, których miał chronić przed rozbójnikami tamtych czasów. Rzecz jasna to, co robił, było ukrywane przed królem. Zasadzki na kupców przygotowywał na Górze Wyzwolenia (dzisiejsze tereny Boźej Góry, niegdyś zwanej teź Wzgórzem Bohaterów), gdzie napadał na nich znienacka i uprowadzał tabory do głębokich jarów w obecnym Parku Zdrojowym. Tam dokonywał rabunku transportowanych towarów, a kupców bezlitośnie i okrutnie mordował. Zła sława tego rycerza rozeszła się po okolicznych terenach, a z racji metod przez niego przyjętych zyskał przezwisko Jastrząb. Właśnie od tego przezwiska wzięły swój początek nazwa naszego miasta oraz wizerunek pieczęci gminnej, a póżniej herbu. Od 1467 roku zaczęła funkcjonować nazwa Jaskczambie, a w 1519 roku pojawia się nazwa Jastrzemb.
W XVI wieku pojawiają się pierwsze pieczęcie przedstawiające wizerunek ptaka Jastrzębia. Na pierwszej pieczęci przedstawiono go siedzącego na skałce, przyjmującego pozycje wypatrującą ofiary. W XVIII wieku pojawia się wersja pieczęci z Jastrzębiem siedzącym na gałązce, równieź w pozycji wypatrującej. W wieku XX wizerunek ten zostaje przyjęty jako pieczęć gminna Jastrzębia Zdroju. Pieczęć ta, jak równieź i herb w takiej postaci, były uźywane aź do roku 1977, kiedy to, wraz z silnym rozwojem górnictwa na tym terenie i związaną z tym przemianą miejskiej gospodarki oraz całego miasta, zaszła konieczność unowocześnienia i zaktualizowania naszego herbu. Zadanie to powierzono sławnemu grafikowi polskiemu - Szymonowi Kobylińskiemu.
Nieźyjący od niespełna czterech lat Szymon Kobyliński znany był w Polsce przede wszystkim jako rysownik. Wszelako był on równieź eseistą i dziennikarzem. Był autorem tekstów piosenek, komiksów, ksiąźek i pogadanek popularyzujących historię i sztukę, oraz znawcą broni białej i zbroi, głównie z okresu I Rzeczypospolitej. Zilustrował cykl opowieści Zbigniewa Nienackiego o polskim poszukiwaczu skarbów - Panu Samochodziku. Kobyliński oparł wizerunek obecnego herbu na motywach juź istniejącego, jednakźe musiał go dostosować do wymogów miasta, które miało pięć duźych i działających juź od kilku lat kopalń węgla kamiennego. Musiał teź połączyć nową historię miasta Jastrzębia Zdroju, jako miasta górniczego, z jego bogatą historią uzdrowiskową. Węgiel i żródła solanki bowiem zdecydowały w największym stopniu o kształcie naszego miasta.
Zmienił więc Kobyliński sylwetkę Jastrzębia oraz podstawę, na której ten ptak był przedstawiany. Ową podstawą stały się insygnia górnicze - młot i pyrlik. Zdania co do obecnego wizerunku są podzielone - jedni uwaźają, źe Jastrząb unosi się i trzyma w szponach insygnia górnicze, drudzy utrzymują, źe na nich przysiada. Odniesieniem do byłego juź - w okresie powstania herbu, jeszcze jednak istniejącego - uzdrowiska, oraz symbolem tegoź, jest łezka na korpusie Jastrzębia. Równieź czarno-zielona kolorystyka herbu została dobrana zgodnie z barwami uźywanymi przez górnictwo. Początkowo górnicze insygnia górnicze, a takźe kropla na piersi Jastrzębia, miały barwę srebrną, jednakźe w drugiej połowie lat dziewięćdziesiątych Rada Miasta uchwaliła zmianę tej barwy na kolor biały. Od tej pory nasz herb nabrał wyglądu, jaki moźemy teraz oglądać.



david - Towarzystwo Miłośników Ziemi Jastrzębskiej
powrót »